Su Isıtıcısı ve Klima Elektrik Bağlantısı

pgelectrical.co.uk

Bir evde en çok elektrik çeken iki cihaz genellikle su ısıtıcısı ve klimadır. Buzdolabı sürekli çalışsa da anlık çektiği güç düşüktür; oysa elektrikli bir şofben tek başına evin toplam abone gücünün yarısını tüketebilir. Bu yüzden su ısıtıcı klima elektrik bağlantısı, priz değiştirmek ya da avize takmak gibi "hafif" işlerden farklı bir kategoridedir: kablo kesiti, koruma elemanı ve topraklama üçlüsünün doğru hesaplanması gerekir.

Sorunun tanımı: yüksek ve sürekli yük

Bu cihazların ortak özelliği, uzun süre yüksek akım çekmeleridir. Aydınlatma devresi günde birkaç saat 1-2 amper taşırken, bir termosifon her ısınma döngüsünde 20-40 dakika boyunca 8-9 amper, ani su ısıtıcı ise dakikalar boyunca 25-30 amper çeker. Kablo ısınması akımın karesiyle arttığı için (P = I²R), 2,5 mm² kabloya 25 amper bindirmek yalıtımın zamanla sertleşip çatlamasına yol açar. Arıza hemen ortaya çıkmaz; iki üç yıl sonra kokuşan bir kablo kanalı veya sürekli atan sigorta olarak kendini gösterir. Sık karşılaşılan elektrik arızalarının önemli bir bölümü de bu tür "yüke göre seçilmemiş kablo" hikâyesidir.

İkinci sorun konumdur. Su ısıtıcısı banyoda, klimanın dış ünitesi ise balkonda veya cephede durur. Yani ikisi de nemin, suyun ve elektrolitik korozyonun bulunduğu bölgelerdedir. Buralarda topraklama artık bir "iyileştirme" değil, hayati zorunluluktur.

Yük hesabı: hangi cihaz ne kadar çeker?

Cihaz	Tipik güç	Akım (230 V)	Önerilen kesit	Sigorta
Termosifon (boyler) 50-80 L	1.500-2.000 W	6,5-8,7 A	2,5 mm²	C16
Küçük ani su ısıtıcı	3.500 W	~15 A	2,5 mm²	C16
Ani su ısıtıcı (duş tipi)	5.500-7.000 W	24-30 A	4-6 mm²	C25/C32
Klima 9.000-12.000 BTU	800-1.400 W	3,5-6 A	2,5 mm²	C16
Klima 18.000 BTU	~1.800 W	~8 A	2,5 mm²	C16
Klima 24.000 BTU	2.300-2.800 W	10-12 A	2,5 mm²	C16/C20

Tabloya bakınca ilginç bir sonuç çıkar: modern inverter klimalar, sanılanın aksine ani su ısıtıcılarının yanında düşük yüklüdür. Bir 12.000 BTU klima 6 amper çekerken, aynı evdeki 5,5 kW'lık şofben onun dört katını ister. Dolayısıyla panel planlaması yapılırken önce ısıtıcı, sonra klima düşünülmelidir. Kablo kesiti seçiminin ayrıntılı mantığını, kablo seçimi ve bağlantısı konusunu işleyen bölümde daha geniş bulabilirsiniz.

Kablo uzunluğu ihmal edilmez

Panel ile cihaz arasındaki mesafe 15 metreyi geçiyorsa gerilim düşümü hesaba katılmalıdır. 2,5 mm² bakır kabloda 16 amper 20 metre boyunca taşındığında yaklaşık %3 civarında bir düşüm oluşur; bu, sınırın hemen altındadır. 25 metreyi aşan hatlarda bir kademe yukarı çıkmak (2,5 yerine 4 mm²) hem ısınmayı hem de kompresörün zorlanmasını azaltır.

Üç bağlantı yönteminin karşılaştırması

Yöntem	Avantaj	Risk	Uygun olduğu durum
Mevcut priz devresine takmak	Ek iş yok, maliyeti sıfır	Devre paylaşımı, sık sigorta atması, priz kontaklarının yanması	Yalnızca 1.500 W altı, taşınabilir cihazlar
Panelden ayrı hat + termik sigorta	Yük izolasyonu, kolay teşhis	Kaçak akım koruması yoksa çarpma riski sürer	Kuru mekândaki klima iç ünitesi
Ayrı hat + C tipi sigorta + 30 mA kaçak akım rölesi	Hem aşırı yük hem de kaçak koruması; ıslak hacimde tek doğru çözüm	Panelde yer ve bir kademe ek maliyet	Su ısıtıcısı, banyo devreleri, dış ünite

Karar açık: her iki cihaz için de panelden çekilen bağımsız hat, doğru amperde termik manyetik şalter ve 30 mA hassasiyetli kaçak akım rölesi. Panel tarafındaki baraların ve sigorta seçiminin nasıl düzenlendiği, elektrik paneli ve sigorta sistemi başlığında adım adım anlatılıyor.

Uygulama sırası

Cihazın etiketini okuyun. Kataloğa değil, etiketteki maksimum güce göre hesap yapın.

İçerik