Kendi başına elektrik işleri yapabilmek için rehber
İçerik
Son yazılar
Biz kimiz
Evinizdeki elektrik sorunlarını çözmek, aydınlatma kurmak ve enerji tasarrufu sağlamak isteyenlere adım adım rehberlik sağlayan seyahat rehberi.

Kablo Amper Değeri: Sıcaklık ve Ortam Koşulları

Bir kablonun etiketinde yazan kesit (2,5 mm², 4 mm², 6 mm²) tek başına o kablonun kaç amper taşıyacağını söylemez. Kablonun gerçek akım taşıma kapasitesi, iletken içinde üretilen ısının çevreye ne kadar hızlı atılabildiğine bağlıdır. Yani kablo amper sıcaklık ilişkisi, tesisat hesabının merkezindedir: aynı 2,5 mm²'lik NYM kablo, serin bir bodrumda duvar üstünde 24 A taşırken, 50 °C'ye ulaşan bir çatı arasında altı başka kabloyla aynı boruya sıkıştırıldığında 12 A'in altına düşebilir.

Sorun: Katalog değeri "ideal koşul" değeridir

Kablo üreticilerinin ve standart tablolarının verdiği akım değerleri belirli bir referans koşula göre yayımlanır: genellikle 30 °C ortam sıcaklığı, tek devre, serbest hava dolaşımı. Gerçek evlerde bu koşullar neredeyse hiç sağlanmaz. Üç tipik bozucu etken vardır:

İletken yalıtımının izin verdiği maksimum çalışma sıcaklığı da belirleyici: standart PVC yalıtım 70 °C, XLPE (çapraz bağlı polietilen) ve silikon türevleri 90 °C'ye kadar dayanır. Bu yüzden aynı ortam sıcaklığında XLPE kablo, PVC'ye göre çok daha az kayıp verir.

Sıcaklık düzeltme katsayılarının karşılaştırması

Aşağıdaki katsayılar, 30 °C referansına göre tablo değerinin çarpılacağı çarpanlardır. Havada döşenmiş kablolar için yaygın kabul gören değerler:

Ortam sıcaklığıPVC (70 °C) katsayıXLPE (90 °C) katsayıPVC'de kayıp
20 °C1,121,08+%12 kazanç
25 °C1,061,04+%6 kazanç
30 °C1,001,00
35 °C0,940,96%6
40 °C0,870,91%13
45 °C0,790,87%21
50 °C0,710,82%29
55 °C0,610,76%39
60 °C0,500,71%50

Dikkat çeken nokta: 40 °C'ye kadar iki yalıtım tipi arasındaki fark küçük (%4 civarı), ama 55–60 °C bandında makas iyice açılıyor. Çatı arası, kazan dairesi gibi noktalarda XLPE veya silikon yalıtımlı kabloya geçmek, bir kesit büyütmekten daha ekonomik olabilir.

Gruplanma ve yalıtım katsayıları

KoşulYaklaşık katsayı
Aynı boruda 2 yüklü devre0,80
Aynı boruda 3 yüklü devre0,70
Aynı boruda 4 yüklü devre0,65
Aynı boruda 6 yüklü devre0,57
Isı yalıtımına ~100 mm gömülü0,80 civarı
Isı yalıtımı içinde tamamen sarılı (0,5 m üzeri)0,50

Hesabın mantığı

İlgili kaynaklar

© 2026 PG Electrical